|
We horen het regelmatig in de
media, de kerken lopen leeg. Maar men kan wel vaststellen
dat heel wat mensen zich uiteindelijk wel laten dopen en
begraven in een kerk. Het is een teken aan de wand dat
uiteindelijk in de overgang van leven en dood de mens op
zoek is naar een houvast vanuit onze materiële wereld naar
het bovennatuurlijke.
Op 6 september 2009 hebben we
ons zoontje laten dopen in de Sint-Niklaaskerk van
Buggenhout, waar we twee jaar eerder elkaar het ja-woord
gaven eveneens in hetzelfde weekend bij de herdenking van de
geboortedag van de Heilige Maria.
Waarom kiezen voor het
doopsel?
Als je de keuze maakt om je
kindje te laten dopen, dan doe je dat voor iemand die
uiteindelijk zijn eigen wil nog niet kan uitspreken. Als
ouder kies je om je kind op te voeden in de christelijke
traditie en het verhaal van de bijbel. Uiteindelijk is onze
West-Europese maatschappij christelijk geïnspireerd, al was
dit een brug te ver om op te nemen in de grondwet van
Europa, toch is onze geschiedenis in grote mate geïnspireerd
door de christelijke traditie en de kerk. Nu ook dit nieuwe
mensje start aan zijn levensgeschiedenis willen wij hem
inwijden in de christelijke fundamenten van onze cultuur.
Een tweede reden om te kiezen
voor een christelijk doopsel is dat we op deze wijze dit
mirakel, dit mysterie willen vieren en ervoor danken. We dit
willen doen met een aantal symbolen die deze overgangsritus
begeleiden. Deze viering een eigen toets geven en dit
mysterie door eigen teksten rond deze symbolen vorm geven
kan een meerwaarde zijn om dit gebeuren, een nieuw leven op
aarde, een plaats te geven..
Overgangsrituelen, de
symboliek in het doopsel
De doopceremonie
De fundamenten van het
doopsel zijn al eeuwen dezelfde: het kind krijgt een naam,
het wordt gedoopt met water en gezalfd met olie en er wordt
een kaars aangestoken.
Naamgeving
Iemand een naam geven, is
zijn bestaan bevestigen.
Een kind draagt zijn hele
leven de naam die zijn ouders met zorg voor hem hebben
uitgekozen.
In de Bijbelse traditie drukt
de naam de wens uit hoe iemand zal worden.
Handoplegging
De priester, de ouders,
peter, meter en de kinderen houden hun handen boven het
hoofdje van de baby, als een beschermend dak boven zijn
leven. Iemand de handen opleggen betekent hem opnemen in de
kring. Ouders en peter en meter beloven om goed voor dit
kind te zorgen en het een bijzondere plaats te geven in hun
hart.
Water
Water is de bron van het
leven. Zonder water verdort alles, het is nodig om te
groeien. Water heeft ook een reinigende en zuiverende
functie en staat symbool voor God, de bron van alle leven,
bij wie je altijd een nieuwe kans krijgt. Door een kindje te
dopen, wordt het ondergedompeld in deze geloofstraditie en
wordt de hoop uitgedrukt dat het zelf een bron van vreugde
mag zijn voor anderen.
Olie
Olie symboliseert
levenskracht. Het dringt diep door en laat onuitwisbare
sporen na. Olie geeft smaak aan het leven, het is helend en
heilzaam. Een kindje wordt gezalfd met olie om vervuld te
worden met levenskracht.
Licht
Licht staat symbool voor de
warmte waarmee de gemeenschap dit kindje onthaalt. De
doopkaars, die wordt ontstoken aan de paaskaars, is een
lichtje dat dit mensenkind de weg wijst om gelukkig te zijn.
Er wordt de wens mee uitgedrukt dat hij vurig mag beminnen
en licht en warmte mag brengen waar hij komt.
Doopkleed
De eerste christenen werden
tijdens het doopsel letterlijk ondergedompeld in het water.
Ze waren bijna naakt en kregen daarna een doopkleed, dat een
nieuw leven als christen symboliseerde. Ook in de huidige
doopceremonies wordt de verwijzing naar een 'nieuw mens' nog
steeds gemaakt aan de hand van het doopkleed.
De symbolen die bij een doopsel
worden gebruikt, sluiten aan bij de basisbehoeften van
mensen. Water en warmte, een streling, bescherming, licht en
levenskracht,... het zijn net die dingen die het leven de
moeite waard maken. Misschien is dit de reden waarom het
ritueel van het doopsel voor zoveel mensen, incluis voor ons
een keuze is.
kdk
|